Việc chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất ở đang trở thành vấn đề nóng, không chỉ vì nhu cầu thực tế tăng cao mà còn bởi gánh nặng tài chính mà người dân phải gánh khi nộp tiền sử dụng đất. Mới đây, một đề xuất gây chú ý là cho phép tính lại và hoàn trả khoản tiền sử dụng đất đối với những hộ gia đình, cá nhân đã nộp sớm theo mức cũ – nhằm đảm bảo công bằng và tránh so bì.

Vì sao người dân phản ứng?

Theo quy định hiện hành tại Nghị định 103/2024, hộ gia đình, cá nhân khi chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở phải nộp tiền sử dụng đất khá cao, đặc biệt đối với diện tích vượt hạn mức đất ở tại địa phương.

Tuy nhiên, dự thảo Nghị quyết mới của Chính phủ đang hướng tới việc giảm tỷ lệ nộp để giảm gánh nặng tài chính. Điều này vô tình khiến những người đã nộp tiền sớm phải chịu thiệt, khi họ đóng theo mức cao, còn người nộp sau lại được hưởng mức ưu đãi.

Đề xuất hoàn trả hoặc khấu trừ cho người nộp sớm

Các chuyên gia và Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã đưa ra kiến nghị:

1. Cho phép tính lại tiền sử dụng đất đối với những trường hợp đã nộp 100% trước đó.

2. Hoàn trả khoản chênh lệch cho người dân, hoặc khấu trừ vào các nghĩa vụ tài chính khác mà hộ gia đình, cá nhân phải thực hiện với Nhà nước.

3. Lập luận rằng số lượng trường hợp đã nộp tiền theo mức cao chưa nhiều (do Nghị định 103 mới áp dụng hơn 1 năm), nên việc hoàn trả sẽ không ảnh hưởng lớn đến ngân sách.

Góc nhìn pháp lý và sự công bằng xã hội

Luật sư Nguyễn Văn Đỉnh nhấn mạnh: Nếu không cho phép tính lại, sẽ tạo ra sự bất công giữa người nộp sớm và người nộp sau. Về nguyên tắc, chính sách mới ban hành nhằm tháo gỡ khó khăn, thì cần có điều khoản hồi tố hợp lý để đảm bảo sự đồng thuận xã hội.

Thậm chí, việc áp dụng chính sách hoàn trả hoặc khấu trừ không chỉ đảm bảo công bằng, mà còn góp phần củng cố niềm tin của người dân vào sự minh bạch, nhất quán trong quản lý đất đai.

Tác động đối với thị trường bất động sản

Nếu kiến nghị này được thông qua:

1. Người dân sẽ bớt áp lực tài chính, mạnh dạn chuyển đổi đất ở, qua đó hợp thức hóa nhu cầu ở thực.

2. Thị trường bất động sản có thêm nguồn cung minh bạch, giảm tình trạng giao dịch “giấy tay” hoặc chậm hợp pháp hóa quyền sử dụng đất.

3. Ngân sách Nhà nước không bị ảnh hưởng quá lớn, trong khi tạo được sự đồng thuận cao trong xã hội.

   

Kết luận

Vấn đề chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất ở không chỉ là câu chuyện về chi phí tài chính, mà còn phản ánh cách Nhà nước điều chỉnh chính sách để hài hòa lợi ích giữa ngân sách và người dân. Nếu đề xuất hoàn trả cho người nộp sớm được chấp thuận, đây sẽ là bước tiến quan trọng trong việc xây dựng một thị trường bất động sản công bằng, minh bạch và bền vững.

Chuyên Gia Tư Vấn BĐS Tara Le
Liên hệ tư vấn: 0917.839.686