Bán lại nhà ở xã hội (NOXH) sau 5 năm đang trở thành gánh nặng với nhiều người dân khi phải nộp tới 50% tiền sử dụng đất theo bảng giá mới. Trước thực tế đó, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã đề xuất giảm mức nộp này xuống còn 20% nhằm tháo gỡ khó khăn, đồng thời vẫn giữ nguyên mục tiêu an sinh của chính sách NOXH.

Quy định hiện hành và những bất cập

Theo Nghị định 100/2024, người mua NOXH nếu bán lại sau 5 năm sẽ phải nộp 50% tiền sử dụng đất dựa trên bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành tại thời điểm giao dịch.

Mục tiêu của quy định là thu hồi một phần ưu đãi mà người mua đã được hưởng khi mua NOXH. Tuy nhiên, việc bảng giá đất mới tại nhiều địa phương tiệm cận với giá thị trường, thậm chí tăng từ 2,36 lần đến gần 39 lần so với giai đoạn 2020–2024, khiến khoản nộp 50% trở thành gánh nặng tài chính khổng lồ.

Hệ quả là nhiều người dân muốn bán lại NOXH hợp pháp sau 5 năm cũng rơi vào cảnh “tiến thoái lưỡng nan”, khó xoay xở chi phí nộp nghĩa vụ tài chính.66

Đề xuất giảm xuống còn 20%

HoREA cho rằng mức 50% hiện nay là quá cao, không còn phù hợp với tinh thần hỗ trợ người thu nhập thấp. Hiệp hội kiến nghị giảm xuống 20%, vừa giúp người dân dễ dàng giao dịch, vừa đảm bảo Nhà nước vẫn thu lại một phần giá trị đất.

Đề xuất này cũng được xem là hợp lý khi Bộ Tài chính đang tính toán mức 30%. Nếu áp dụng mức 20%, chính sách sẽ đồng bộ hơn, đồng thời tạo điều kiện cho thị trường NOXH vận hành minh bạch, thuận lợi.

Tác động nếu đề xuất được thông qua

1. Người dân hưởng lợi: Giảm áp lực tài chính, dễ dàng giao dịch NOXH, không lo mất giá trị ưu đãi ban đầu.

2. Thị trường minh bạch hơn: Khi chi phí bán lại hợp lý, các giao dịch NOXH sẽ diễn ra công khai, hạn chế tình trạng “chợ đen”.

3. Nhà nước vẫn đảm bảo ngân sách: Dù mức thu giảm, nhưng với bảng giá đất hiện đã tăng cao, nguồn thu thực tế vẫn đáng kể.

Khuyến khích an cư bền vững: Chính sách ưu đãi rõ ràng và hợp lý sẽ tăng niềm tin, khuyến khích nhiều người tham gia chương trình NOXH.

Chuyên Gia Tư Vấn BĐS Tara Le
Liên hệ tư vấn: 0917.839.686